Bebeğinizi Sütten Kesmek

Bebeğinizi sütten kesmeyi, ya da diğer deyişle memeden kesmeyi planlıyorsunuz. Emzirmeme düşüncesi sanki senelerden beri emziriyormuşsunuz gibi garip gelebilir. Bebeğinizin plasentadan sonra sizden ikinci kopuşunu ve artık bağımsız bir birey olduğunu kabullenmeniz gerekir.

Öte yandan, onun artık büyümüş olması mutluluk vericidir ve her yediğinize dikkat etmek zorunda olmamanın da artık hakkınız olduğunu düşünmelisiniz. Aşırı duygusallığın hiçbir anneye yararı yok. Eğer emzirmeyi bırakma zamanı geldiyse, öncelikle bunun bebeğiniz için hangi ihtiyaçları ne ölçüde karşıladığını değerlendirin:

  1. Beslenme: Bebeklerin 6 aylık olana kadar yalnızca anne sütüyle beslenmesi öneriliyor. Aslında buna ortalama 6 ay demek daha doğru. Bazı doktorlar bebeğin kilo alımına göre daha erken de ek besin önerebiliyor. Bebeğin büyüme hızına göre sütün miktarı bir yana, içindekilerin bebek için yetersiz kaldığı bir dönem bu ve artık yavaş yavaş dünyevi yiyeceklerden yararlanması gerekiyor. 6 aydan sonra, her geçen gün miktarı ve çeşidi arttırılarak, anne sütü ya da formül miktarı azaltılıyor, öğün zamanında önce ek besin verilip, midede boş yer kaldıysa sütle destekleniyor. 1 yaş civarında bebek neredeyse her şeyden yiyebilir hale geliyor. Yavaş yavaş inek sütüne geçiliyor.1 yaşından sonra kalsiyum demiri tuttuğu için kansızlığa yol açmaması ve bebeği tok tutarak diğer yemekleri reddetmesini önlemek için günde 500 ml’den fazla süt ürünü önerilmiyor. Biz oğluma istisnai durumlar dışında yalnızca sabah kahvaltıda ve akşam yatmadan önce süt veriyoruz, öğün aralarında süt vermiyoruz. Peynir, yoğurt ve ayranla takviye ediyoruz.
  2. Susama: Bebeğiniz susadığı için de meme istiyor olabilir, sütten kesme döneminde ona tercihen bardakla bol bol su verin. Şekerli içeceklerin daha çok susatacağını unutmayın.
  3. Uykuya dalma: Eğer bebeğiniz uykuya dalmak için emiyorsa, ona kendi kendine uyumayı öğretmelisiniz. Bunun için ne kadar erken başlarsanız o kadar iyidir ama hiçbir zaman geç değildir. Uyku ile ilgili konular için tıklayın.
  4. Sakinleşme, rahatlama: Bebek küçükken emzirebilmek özellikle kriz anları için büyük kolaylıktır. Kuzenim Somer, buna “bebeyi resetlemek” der. Bebek kriz halinde mavi ekran durumuna geçmiştir. Emme pozisyonu aldığı anda “yeniden başlat”a basmış gibi olursunuz. Emme esnasında “safe mode”da çalışır, siz o sırada durumu toparlarsınız. Ancak bebeğinizi her ağladığında emzirdiğiniz ilk haftalarda artık aranızdaki bağ kurulmuştur. Bebek büyüdükçe, bulunduğu aya göre farklı yaklaşımlarla sakinleştirilebilir. Bazen sesinizi biraz yumuşarak ya da sertleştirerek konuşmak, ona sarılmak, bazen kokunuz bile yetecektir. Önemli olan bebeği dinlemek, dinlediğinizi ona belli etmek ve yanında olduğunuzu göstermektir, emzirmek şart değildir. Bebek büyüdükçe gerçekleşen sorunları meme “yangın söndürücüsü” ile söndürmeye çalışmak, bebeğinizin hayatın güçlükleri ile başa çıkma becerilerini geliştirmesini yavaşlatacaktır. Gerçekten sıkıntılı durumlarda da emzirmenin bile işe yaramadığına rastlamışsınızdır. Diş çıkarma dönemlerinde bebeğinizi gece boyunca yarım saatte bir emzirmeniz gerekmiş olabilir. Emzirmediğinizde durum daha kötüleşmeyecektir.

Sütten kesme yöntemi

  1. İhtiyaçları karşılayın: Öncelikle yukarıdaki 4 ihtiyacı alternatifleri ile karşılamaya çalışın. Hiçbir zaman birebir karşılığı olmayacaktır. Örneğin katı gıdalara geçmiş bir bebeği hala gündüz uykusundan önce de emziriyorsanız, bunun yerine inek sütü vermeyin, bir sonraki öğününü etkileyecek ve düzeni bozulacaktır. Ilık su veya şekersiz bitki çayı verebilirsiniz (tercihen bardakla). Ama bu emmesinin aslında beslenme değil, uykuya dalma ihtiyacından olduğunun farkında olun ve uyku düzenini sağlamak için gerekli aksiyonları düzenlemeye çalışın.
  2. Dikkatini dağıtın: Bundan sonra bana göre emzirmeyi bırakmak yavaş bir süreç olmalıdır. Bebeği saatine göre farklı şekillerde oyalayıp, unutturmaya, ertelemeye çalışın. Gündüzleri bebeği oyalamak daha kolaydır. Sabırlı olun. Oyun arasında sinirlendiği için emmek isteyen çocuğun dikkatini oyunla, uykuya dalmak için meme isteyenin dikkatini masalla ninniyle dağıtabilirsiniz.
  3. Emme sıklıklarını ve sürelerini azaltın: Tek bir emme talebini bile atlayabilmeyi başarmanın yararı vardır. Normalde emzirdiğiniz saatte emzirmezseniz, muhtemelen göğsünüzde şişlik oluşacak, bu da metabolizmanızı ihtiyaçtan fazla üretiyorum şeklinde uyaracaktır. Süt vücutta arz talep dengesine göre üretilir. Sütünüzün miktarı azalacak, bu sayede bebeğin de memeye ilgisi azalacaktır.
  4. Geceleri eşinizden destek alın: Emzirmeyi kesmeden önce bebeği eşinizle dönüşümlü yatırmak bir kaçış noktası olabilir. Uykuya dalana kadar beklemek yerine siz kısa süre emzirir eşinize verirsiniz, uykuya dalmadan önce o sakinleştirir. Bu duruma alıştıktan sonra onun yatırdığı geceler, emzirme kısmını unutturmaya çalışabilirsiniz. Bebeği dönüşümlü yatırmak bebeğin “anneci” olmaması için de çok iyidir.
  5. Onu yorun: Yoğun bir program yapın, çalışmıyorsanız gündüzleri dışarı çıkın, hem gündüz oyalanır, hem gece daha rahat uyur. Rahatlaması için uzun, oyuncaklı banyolar yaptırabilirsiniz.
  6. Bebeği memeden soğutmak için mucizevi radikal yöntemler denemeyin: Karabiber gibi tadı kötüleştirecek, ya da koyu renkli kötü görüntüye neden olacak maddeler kullanmayın. Bebekler için ani değişimlerdense yavaş geçişler her zaman daha iyi sonuç verir. Bir yakınım bu tür bir yöntem denemişti. Bebeği ne yapmaya çalıştığını anlayarak ona fena halde darıldı, o gün annesine sarılmadı onu itti. Annesi de endişe ile sütten kesme konusunu birkaç ay ertelemek zorunda kaldı. Bir başka tanıdığım, bak göğsüm emzirmekten yara oldu emzirmeyeyim artık olur mu diye yara sargı bezi yapıştırdı, çocuk annemi yara yaptım diye üzüntüyle ağlamaktan helak oldu.

Ne zamana kadar emzirmeliyim?
Eğer zorunluluk yoksa 1 yaşına kadar emzirmeye devam etmenizi öneririm. Az gelişmiş ülkelerde, eğer fakirlikten besleyememe gibi bir durum varsa ve anne sütündeki koruyucu antikorlar sayesinde bebeği salgın hastalıklardan korumak için en az 2 yaşına kadar emzirilmesi öneriliyor. Bir arkadaşımın pedagogu (çocuk psikoloğu) çok fazla bilinçlendiğinde daha zor olacağından 16 ayı geçirmemesini önermiş. Ben inek sütü içebilir yaşa geldikten sonra ama beni görünce “Memeee” diye bağıracak çağa da gelmeden önce bu güzel süreci sonlandırmak istedim.

Oğlumu 12,5 ay emzirdim. 6 ay boyunca gündüzleri iki saati hiçbir şekilde geçirmeyen oğlum, katı gıdalara geçiş ve çevreye olan ilgilisini aşırı artmasıyla gündüzleri emmeye olan ilgisini kaybetmeye başladı. 9 ay civarında gündüzleri emmeyi bıraktı. Bu durum benim sütümün de azalmasına neden oldu. 9,5 aylıktan itibaren gece yatırmadan önce sütüm azaldığı için ek besin (formül mama) vermeye başladım. Önce emziriyordum, üstüne biberon veriyordum, 50-80 ml arası içiyordu. 12 aylıkken yavaş yavaş inek sütüne geçtik. İnek sütüne alerjisi olmadığından ve tadını sevdiğinden emin olduktan sonra emzirmeyi kesmeye karar verdim. Birkaç gece eskiden yaptığımın tersine önce biberon verdim, üstüne emzirdim. Emzirme süresini kısa tutmaya çalıştım. İyice yorduğum bir gece yalnızca biberon verip yatırdım, sorun çıkarmadı. Ertesi gün emmek istedi, tek göğsümü verdim. Sonraki iki gece aklına gelmedi, 3. gece tekrar istedi. Yine tek göğsümü verdim ve o gece Sarıkız görevim sona erdi. Ama bunun yerine onu yatırmadan önce bol bol sarıldım, güzel sözler söyledim.

Siz de kendi tecrübelerinizi paylaşabilir, yazmış olduğunuz yazı varsa linkini verebilirsiniz.

Not: Bu yazıyı Nilgün Hanım’ın 1.5 yaşındaki kızını sütten kesmesine yardımcı olmak için yazdım. Umarım faydası dokunur. Kendisine bana konu seçiminde yardımcı olduğu için çok teşekkür ederim. İlgilendiğiniz konular varsa siz de istek yapın :)

Güncelleme: Çocuk bakımı ile ilgili farklı ekoller olduğunu hatırlatmak istedim. Ne kadar süre emzirmeniz gerektiği ve sütten kesme yöntemleri ile ilgili kendi doktorunuza danışın. Lütfen sitenin Kullanım Şartları’na bakın.

Doktorların görüş ayrılıkları ile ilgili yazılar:

Çocuk doktoru seçerken

Misafir Yazı – Nereye Kadar Hijyen ve Çocuk Doktorları

Bunlar da ilginizi çekebilir:

Post Footer automatically generated by Add Post Footer Plugin for wordpress.

Tags:

17 yorum

  1. Merhaba,

    Sütten kesme ve uyku konusunda Tracy Hogg’un kitabı çok işime yaradı, Bebek Bakım Sorunlarına Mucize Çözümler
    http://www.kitapyurdu.com/kitap/442830/bebekbakimsorunlarinamucizecozumler

  2. hem anne hem e bebek için çok zor bir süreç ama en fazla 3 gun içinde alışıyor bebek 1 hafta 10 gun içinde tamamen unutmuoluyor…kolay gelsin

  3. ben gece sütünü kestim, bir de gündüzü halledebilirsem artık çok mutlu olacağım, çünkü gittikçe bağlılığı artıyor, farkındayım:)
    bilgiler için çok teşekkürler

  4. az gelismis ulkelerde diye baslayan ve iste beslenme olanagi olmayan ,cocugu hastaliklardan korumak icin 2 yil emzirmesi onerilen ulkeler diye devam eden gorusunuze katilmadigimi ifade etmek isterim..ben italya’da yasiyorum ve doktorum 2 yil emzirmemi uygun gordu,,, italya’nin az gelismis bi ulke olmadigina eminim cunku burda asi takviminde verem asisi yok..diger tum gelismis ulkelerde oldugu gibi.turkiye de de boyle bir tavsiye oldugunu dusunmuyorum.sadece bir duzeltme.tesekkur ederim.

  5. Merhaba Öykü,

    Uyarın için teşekkür ederim, yazılarımda çocuk yetiştirme konusunda farklı ekoller olduğunu yazıyorum genellikle, sitenin kullanım kurallarında da var, bu yazıda atlamış olabilirim. Bize bu bilgiyi Amerikan Hastanesinin doğum öncesi eğitim programında, FDA’nın önerisi şeklinde belirttiler. Eminin Türkiye’de de 2 yaşına kadar emzirin diyen doktorlar çoktur. Tersine yazıda da belirttiğim gibi psikolojik nedenlerle 16 ayı geçirmeyin diyen pedagoglar da var elbette. Burada anlatmaya çalıştığım da bebeğin "beslenme" ihtiyacı için anne sütüne 1 yaşına kadar gereksinim duyduğu. Zaten daha önce anne sütünden kesilmek zorunda kalan bebeklerde de 1 yaşından itibaren formül yerine inek sütüne geçiliyor. 1 yaşından sonra verildiği durumda yararı hastalıklardan koruma ve eğer dış kaynaklardan yeterli besini alamıyorsa besin olarak da "değerli" elbette, ama "gerekli" değil. Bize doktorumuzun verdiği bilgi bu yönde.

    FDA’nın sayfasına da bakabilirsin: http://www.fda.gov/Fdac/features/895_brstfeed.html

  6. ben hiç olmazsa 18-24 ay arası emzirmek istiyordum ama sütüm hızla azalıyor. işyerinde ilk zamanlarda 500cc civarın da süt sağarken 11 ayın sonun da ancak 100 cc sağabiliyorum. biliyorum sonuç olarak hiç olmazsa 1 sene emzirmiş olacağim ama itiraf etmesi zor ama artık oğlumu emzirememe fikri beni gerçekten üzüyor:( hormonlarım karşısında mantığım devre dışı kalıyor sanırım. umarım çok çabuk kesilmez henüz hazır değilim çünkü

  7. evet aradan aylar geçti ve oğlum neredeyse 19 aylık olacak. Biz hala emiyoruz. Sanırım bırakma zamanı geldi. Çok fazla emmiyor sadece ben işten geldiğimde ve arada birde resetlenmek ihtiyacıyla emebiliyor. Çok seyrek olarak ben evde yokken biberondan süt içiyor, birde uykuya dalmakta sıkıntı yaşadığı bir ara olursa emzik emiyor ki gün içinde hiç aklına bile gelmiyor. Artık fazla bir süt geldiğini sanmıyorum sadece yakınlık istediği zaman emiyor. sarılmak gibi. Memeden keserken aynı anda emzik ve biberonu da yok etsem de tek seferde hepsinden kurtulsak nasıl olur acaba diyorum?? Hazır hissettiğimiz anda bırakacağız. Hazır olduğumuzu nereden anlayacağız onu bilmiyorum işte:)))

  8. Hande,

    Ilgaz 6 aydan sonra memeye ilgisini yitirmişti , biberona da çok düşkün değildi. Emzik hiç emmedi. Biberonu bırakma gibi değil de yavaş bir geçiş oldu. Bazen biberon, bazen 3 delikli, bazen bu sporster türü şeylerden, bazen de bardaktan pipetle içiyordu. Yavaş yavaş biberonlar eskidikçe ortadan kaldırdım. Şimdi genelde bardakla, benim dökülme riskini almak istemediğim durumlarda çocuk bardakları ile içiyor. Arada ben küçük bebeğim diye bir biberon alıp, kendi de garipseyerek içiyor. Aniden kesmek değilse de, yavaş yavaş, sıklığını azaltarak unutturmaya çalışabilirsin sanki.

  9. Can’ın da artık biberona hiç ilgisi yok çoğunlukla bardakla içiyor. hatta çocuk bardaklarını bazen beğenmiyor cam bardak istiyor o yüzden biberon bizi çok zorlamaz herhalde. Can doğduğundan itibaren emme içgüdüsü çok olan bir bebekti 2 ay kadar kolikte vardı. saat 18.00-21.00 arası tutar ve hem emmek ister hemde ağzına süt gelsin istemezdi. Ya da çok emdiğinden kusardı. birgün emzik verdik ağzına sanki aylardır emiyormuş edasıyla direk kaptı ve emdi hiç bir meme karmaşası yaşamadı. Koliğimizin tuttuğu saatlerde de Can’la bir koltuğa uzanır, ağzına emzik verir, son derece sakin bir tavır takınır yavaş bir müzik koyar, ben de sakin sakin onunla konuşur ya da şarkı söylerdim. o nekadar bağrırsa bağarsın hiç istifimi bozmazdım. böylelikle daha çabuk sakinleşir saat 21 olana kadar huzursuzluğu devam etsede ağlamaktan katılmazdı. 2 ayın sonunda koliğimiz geçince emzikte bizim için önemini kaybetti. sadece ben işe başlayınca uyku öncesi ihtiyaç duyuyordu. benimleyken biberonun ve emziğin hiç bir önemi yok, çok sık emmemesine karşın. Fakat ben yokken biraz daha istekli sanırım. kesmeye çalışırken daha çok strese sokup çocuğu düşkünleştirmekten korkuyorum aslında. oldukça yavaş o tepki vermeyeceği bir şekilde hayatından çıkartmalıyım herhalde. Oldukça azalttık aslında kopma noktasına yakınız sanırım.

  10. ben artık ne yapacagımı bilmiyorum hiç yemek yemiyor
    sürekli emmek istiyor
    acaba kesmeli miyim

  11. BU ARADA KIZIM 15 AYLIK LÜTFEN BİR FİKİR İSTİYORUM

  12. merhaba,
    benim oğlum 13 aylık.ben de sütten kesmeyi düşünüyorum.zaten sol göğsümden neredeyse hiç süt gelmiyor.o yüzden uyku öncesi meme istediğinde sol göğsümü veriyorum.gündüzleri bu şekilde geçiyor.uyku öncesi hariç mem istemiyor.gece uykusundan önce de süt olmayan göğsümü veriyorum.benim sorunum gece uyandığında ne yapacağım?yalancı meme almıyor.biberon almıyor.süt de içmiyor.çok denedim.meyveli sütleri de denedim ama nafile.nasıl bir yol izlememi önerirsiniz.yardımcı olursanız sevinirim.

  13. Oya, demet, geri dönememişim kusura bakmayın.

    Bu soruda işinize yarayacak yanıtlar var: http://www.nurturia.com.tr/questions/a0c78cfe-1a99-47e0-8461-9e1f01036fff/1/peynir-yogurt-yediremiyorum-emzirmeden-uyutamiyorum#525832d0-85db-47b1-a6bc-9e1f0171bc2a

    Yeni bir soru da sorarak farklı tecrübelere ulaşmayı deneyebilirsiniz.

  14. 18 aylık oglum var ve 2gündür sütten kestim hiçde kolay degil benimiçinde oglumiçinde ben çok aglıyorum oglumda aglıyor ama mecburdum sadece meme emiyor hiçbirşey yemiyordu birde gögüslerim yara içinde iyi yapmışmıyım cevap yazarsanız sevinirim

  15. sema, bence en doğrusunu siz bilirsiniz, 18 ay çok iyi bir süre. Bu sorulara bir bakın isterseniz nurturia’da ya da yeni bir soru sorabilirsiniz: http://www.nurturia.com.tr/search/question?text=s%C3%BCtten%20kesmek&page=1

  16. Benim kızım 27 aylık oldu hala emiyor. Çok iştahsız yemek yemiyor diye kıyamıyorum sütten kesmeye, başka türlü de uyumuyor zaten. Vermeyince de ortalığı yıkıyor. Ne yapacağımı şaşırdım. Sadece süt emdiğinden çok da zayıfladı. 6 aylıkken dokuz kg idi 27 aylık sadece 11,5 kg.

  17. benim bebeğim 13 aylık. kızımda memeyi bırakırken çok zorlanmamıştım çünkü kızım herşeyi yiyiyordu iştahlıydı ve 11 aylıkken bıraktık. ama oğlum aynı şekilde değil. gündüzleri birazda memeye güvenerek özellikle çorba konusunda çok zorluk çıkarıyor ve yemek istemiyor. yemeyincede meme diye tutturuyor. geceleri ise süt içmiyor sevmedi hiç.ve çok sık uyanıyor e her uyandığındada meme veriyorum. kısacası kesmek istiyorum artık ama yardımcı olabilirmisiniz?

Yorum bırak